سوگ اهالی اندیشه و تفکر

در حاشیه مداخله شهرداری در مدیریت خانه اندیشمندان علوم انسانی

خانه‌ای که قرار بود مأمن آزاداندیشی و گفت‌وگو باشد و سال‌ها محمل گفت‌وگوی نخبگان، محل تضارب آرا، و پناهگاهی برای جریان‌های فکری متنوع در حوزه علوم انسانی بود، اکنون گرفتار مدیریتی شده که به‌وضوح برآمده از مداخله‌گری بیرونی و رویکردهای سیاسی و جناحی است.

شهرداری تهران – یا دقیق‌تر، مدیریت فرهنگی زاکانی – نشان داد که حتی خانه‌های اندیشه نیز از دخالت مصون نیستند؛ به‌ویژه آنجا که سخن از استقلال فکری، تفکر انتقادی، و دوری از وابستگی‌های رسمی به میان می‌آید. این تغییر ناگهانی، نه حاصل یک روند شفاف و تخصص‌محور، بلکه نتیجه رویکردی یک‌سویه و ایدئولوژیک است که تحمل «دیگری» و «غیرخودی» را ندارد.

اهالی اندیشه نگران‌اند. نه صرفاً برای یک تغییر مدیریت، بلکه برای تداوم روندی که در آن نهادهای فرهنگی از ساحت اندیشه مستقل تهی شده و به پایگاه‌های تبلیغاتی و تریبون‌های رسمی بدل می‌شوند.

خانه اندیشمندان اگر دیگر «خانه» نباشد – خانه‌ای برای همه، برای شنیدن صداهای متفاوت، برای اندیشیدن بدون ترس – آن‌گاه باید نامی دیگر بر آن نهاد. شاید «اداره فرهنگ ابلاغی» مناسب‌تر باشد.