پایگاه خبری و تحلیلی اقتصاد و بیمه اخبار ، مجامع و تحلیل بورس ، بانک و بیمه
به گزارش پایگاه خبری اقتصاد و بیمه، نشست خبری صندوق پروژه نیروگاه خورشیدی راهبرد انرژی فردا با نماد «سولار»، روز سه‌شنبه ۱۲ آبان‌ماه ۱۴۰۵ با حضور مدیران گروه مالی فارابی، مسئولان صندوق سولار، دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران و جمعی از اصحاب رسانه در بورس تهران برگزار شد.
در این نشست، آخرین وضعیت اجرایی دو پروژه نیروگاهی خورشیدی در مناطق خاش و میرجاوه استان سیستان‌وبلوچستان، برنامه افزایش سرمایه صندوق، نحوه تأمین تجهیزات، وضعیت تخصیص ارز، پیش‌بینی بازدهی سرمایه‌گذاری و چشم‌انداز توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر تشریح شد.
صندوق پروژه سولار که به‌عنوان نخستین صندوق پروژه نیروگاه خورشیدی بازار سرمایه معرفی شده است، با هدف تأمین مالی احداث دو نیروگاه خورشیدی ۲۰ مگاواتی و در مجموع با ظرفیت ۴۰ مگاوات فعالیت می‌کند. در مرحله نخست تأمین مالی این صندوق، هزار میلیارد تومان از طریق پذیره‌نویسی جذب شده و اکنون مرحله دوم افزایش سرمایه به ارزش ۲ هزار میلیارد تومان در دستور کار قرار دارد که بر اساس اعلام مدیران، پذیره‌نویسی آن از روز یکشنبه ۱۷ آبان‌ماه آغاز خواهد شد.
سرمایه‌گذاری در صنعت برق؛ فرصتی در شرایط ناترازی انرژی
رحمان بابازاده، مؤسس و رئیس هیئت‌مدیره گروه مالی فارابی، در این نشست با اشاره به جذابیت سرمایه‌گذاری در صنعت برق اظهار کرد: افزایش تقاضای انرژی در سطح جهان و توسعه فناوری‌های جدید از جمله هوش مصنوعی، نیاز به تولید برق را افزایش داده است. در ایران نیز ناترازی موجود و ضرورت دستیابی به رشد اقتصادی، اهمیت سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های تولید برق را دوچندان کرده است.
وی کوتاه بودن فاصله زمانی سرمایه‌گذاری تا آغاز درآمدزایی در پروژه‌های نیروگاهی را یکی از مزیت‌های این حوزه دانست و افزود: اجرای پروژه‌های نیروگاهی در مقایسه با بسیاری از طرح‌های صنعتی، امکان ورود سریع‌تر به مرحله تولید و کسب درآمد را فراهم می‌کند.
بابازاده همچنین با اشاره به استقرار پروژه‌های سولار در مناطق کمترتوسعه‌یافته استان سیستان‌وبلوچستان، برخورداری از معافیت مالیاتی ۱۳ ساله را یکی از مزیت‌های اقتصادی این طرح عنوان کرد و سرمایه‌گذاری در این مناطق را علاوه بر منافع اقتصادی، اقدامی در راستای مسئولیت اجتماعی و توسعه زیرساخت‌های مناطق محروم دانست.
وی کوتاه بودن فاصله زمانی سرمایه‌گذاری تا آغاز درآمدزایی در پروژه‌های نیروگاهی را یکی از مزیت‌های این حوزه دانست و افزود: اجرای پروژه‌های نیروگاهی در مقایسه با بسیاری از طرح‌های صنعتی، امکان ورود سریع‌تر به مرحله تولید و کسب درآمد را فراهم می‌کند.
بابازاده همچنین با اشاره به استقرار پروژه‌های سولار در مناطق کمترتوسعه‌یافته استان سیستان‌وبلوچستان، برخورداری از معافیت مالیاتی ۱۳ ساله را یکی از مزیت‌های اقتصادی این طرح عنوان کرد و سرمایه‌گذاری در این مناطق را علاوه بر منافع اقتصادی، اقدامی در راستای مسئولیت اجتماعی و توسعه زیرساخت‌های مناطق محروم دانست.
تبیین ساختار صندوق پروژه و پیش‌بینی بازدهی سرمایه‌گذاری
در ادامه، وحید حسن‌پور، مدیرعامل سبدگردان فارابی، به تشریح ساختار تأمین مالی صندوق سولار پرداخت و با اشاره به ماهیت صندوق‌های پروژه توضیح داد: این صندوق‌ها از نوع صندوق‌های بسته هستند و منابع جذب‌شده در چارچوب یک پروژه مشخص و برای تأمین هزینه‌های اجرایی آن به کار گرفته می‌شوند.
وی با اشاره به گزارش امکان‌سنجی منتشرشده در سامانه کدال، بازدهی پیش‌بینی‌شده پروژه را در محدوده ۵۰ تا ۶۰ درصد ریالی و حدود ۲۰ درصد دلاری اعلام کرد و تأکید کرد که مبنای این برآوردها، محاسبات مالی و مفروضات مندرج در گزارش امکان‌سنجی است.
حسن‌پور همچنین درباره وضعیت تأمین تجهیزات اظهار کرد: منابع حاصل از مرحله نخست پذیره‌نویسی برای تأمین تجهیزات اصلی موردنیاز دو نیروگاه، از جمله پنل‌های خورشیدی و اینورترها، اختصاص یافته است. فرآیند تخصیص ارز، ثبت سفارش و پرداخت منابع ریالی مربوط نیز انجام شده و تجهیزات در مرحله انتقال به ایران قرار دارند.
به گفته وی، با تکمیل تأمین تجهیزات وارداتی، بخش عمده ریسک مربوط به واردات برای ادامه اجرای پروژه کاهش یافته و سایر نیازهای اجرایی از طریق تولیدات داخلی تأمین خواهد شد.
مدیرعامل سبدگردان فارابی همچنین درباره سازوکار خروج سرمایه‌گذاران توضیح داد که پس از تکمیل پروژه و آغاز بهره‌برداری، امکان انتقال سرمایه‌گذاران به ساختار سهامداری شرکت پروژه و طی فرآیند پذیرش آن در بورس پیش‌بینی شده است. وی افزود پس از پایان پذیره‌نویسی مرحله دوم و انجام افزایش سرمایه، بازگشایی نماد با فاصله زمانی حدود سه تا چهار روز پیش‌بینی شده است.
وی با اشاره به گزارش امکان‌سنجی منتشرشده در سامانه کدال، بازدهی پیش‌بینی‌شده پروژه را در محدوده ۵۰ تا ۶۰ درصد ریالی و حدود ۲۰ درصد دلاری اعلام کرد و تأکید کرد که مبنای این برآوردها، محاسبات مالی و مفروضات مندرج در گزارش امکان‌سنجی است.
حسن‌پور همچنین درباره وضعیت تأمین تجهیزات اظهار کرد: منابع حاصل از مرحله نخست پذیره‌نویسی برای تأمین تجهیزات اصلی موردنیاز دو نیروگاه، از جمله پنل‌های خورشیدی و اینورترها، اختصاص یافته است. فرآیند تخصیص ارز، ثبت سفارش و پرداخت منابع ریالی مربوط نیز انجام شده و تجهیزات در مرحله انتقال به ایران قرار دارند.
به گفته وی، با تکمیل تأمین تجهیزات وارداتی، بخش عمده ریسک مربوط به واردات برای ادامه اجرای پروژه کاهش یافته و سایر نیازهای اجرایی از طریق تولیدات داخلی تأمین خواهد شد.
مدیرعامل سبدگردان فارابی همچنین درباره سازوکار خروج سرمایه‌گذاران توضیح داد که پس از تکمیل پروژه و آغاز بهره‌برداری، امکان انتقال سرمایه‌گذاران به ساختار سهامداری شرکت پروژه و طی فرآیند پذیرش آن در بورس پیش‌بینی شده است. وی افزود پس از پایان پذیره‌نویسی مرحله دوم و انجام افزایش سرمایه، بازگشایی نماد با فاصله زمانی حدود سه تا چهار روز پیش‌بینی شده است.
پیشرفت پروژه‌های میرجاوه و خاش فراتر از برنامه زمان‌بندی
حسین نراقی، رئیس هیئت‌مدیره صندوق پروژه سولار، نیز با ارائه جزئیات فنی و اجرایی دو نیروگاه اعلام کرد که پروژه میرجاوه به پیشرفت فیزیکی ۳۷.۲۸ درصد رسیده و ۷.۳۵ درصد از برنامه زمان‌بندی خود جلوتر است. پروژه خاش نیز با پیشرفت فیزیکی ۵.۳۸ درصد، حدود ۲.۲۵ درصد جلوتر از برنامه پیش‌بینی‌شده قرار دارد.
بر اساس توضیحات وی، نیروگاه میرجاوه برای بهره‌برداری در خردادماه ۱۴۰۶ و نیروگاه خاش برای بهره‌برداری در مردادماه همان سال هدف‌گذاری شده‌اند.
نراقی با اشاره به موقعیت جغرافیایی پروژه‌ها اظهار کرد: شمال استان سیستان‌وبلوچستان به دلیل برخورداری از تابش مناسب خورشید، روزهای ابری محدود و شرایط مطلوب اقلیمی، از ظرفیت مناسبی برای توسعه نیروگاه‌های خورشیدی برخوردار است.
وی سه معیار اصلی انتخاب محل اجرای پروژه‌ها را میزان تابش خورشید، مشوق‌های مالیاتی و نزدیکی به پست برق دارای ظرفیت مناسب برای اتصال به شبکه عنوان کرد.
بر اساس توضیحات وی، نیروگاه میرجاوه برای بهره‌برداری در خردادماه ۱۴۰۶ و نیروگاه خاش برای بهره‌برداری در مردادماه همان سال هدف‌گذاری شده‌اند.
نراقی با اشاره به موقعیت جغرافیایی پروژه‌ها اظهار کرد: شمال استان سیستان‌وبلوچستان به دلیل برخورداری از تابش مناسب خورشید، روزهای ابری محدود و شرایط مطلوب اقلیمی، از ظرفیت مناسبی برای توسعه نیروگاه‌های خورشیدی برخوردار است.
وی سه معیار اصلی انتخاب محل اجرای پروژه‌ها را میزان تابش خورشید، مشوق‌های مالیاتی و نزدیکی به پست برق دارای ظرفیت مناسب برای اتصال به شبکه عنوان کرد.
تأمین تجهیزات با ارز تخصیصی و کاهش هزینه احداث نیروگاه
رئیس هیئت‌مدیره صندوق سولار با تشریح جزئیات مالی پروژه‌ها گفت: هزینه ارزی موردنیاز برای احداث دو نیروگاه حدود ۱۱ میلیون دلار برآورد شده که از این میزان، ۶ میلیون و ۳۰۰ هزار دلار با نرخ ۱۵۶ هزار تومان تأمین شده است.
به گفته وی، هزینه ساخت هر مگاوات از نیروگاه‌های سولار با توجه به شرایط تأمین تجهیزات و منابع مالی حدود ۷۰ تا ۷۵ میلیارد تومان برآورد می‌شود؛ در حالی که هزینه احداث نیروگاه جدید از نقطه صفر در شرایط فعلی می‌تواند به حدود ۱۱۰ میلیارد تومان برای هر مگاوات برسد.
نراقی همچنین با اشاره به برنامه انتقال تجهیزات از چین اظهار کرد: اولویت مجموعه، انتخاب مسیر امن برای انتقال پنل‌ها و تجهیزات اصلی به کشور است و برنامه‌ریزی لازم برای ورود تدریجی تجهیزات به محل اجرای پروژه‌ها از دی‌ماه انجام شده است.
وی افزود: دو نیروگاه سولار به دلیل قرار گرفتن در مناطق کمترتوسعه‌یافته، از ۱۰ سال معافیت مالیاتی قانونی و سه سال مشوق اضافی برخوردار هستند و در مجموع تا ۱۳ سال پس از بهره‌برداری از معافیت مالیات بر درآمد بهره‌مند خواهند شد.
به گفته وی، هزینه ساخت هر مگاوات از نیروگاه‌های سولار با توجه به شرایط تأمین تجهیزات و منابع مالی حدود ۷۰ تا ۷۵ میلیارد تومان برآورد می‌شود؛ در حالی که هزینه احداث نیروگاه جدید از نقطه صفر در شرایط فعلی می‌تواند به حدود ۱۱۰ میلیارد تومان برای هر مگاوات برسد.
نراقی همچنین با اشاره به برنامه انتقال تجهیزات از چین اظهار کرد: اولویت مجموعه، انتخاب مسیر امن برای انتقال پنل‌ها و تجهیزات اصلی به کشور است و برنامه‌ریزی لازم برای ورود تدریجی تجهیزات به محل اجرای پروژه‌ها از دی‌ماه انجام شده است.
وی افزود: دو نیروگاه سولار به دلیل قرار گرفتن در مناطق کمترتوسعه‌یافته، از ۱۰ سال معافیت مالیاتی قانونی و سه سال مشوق اضافی برخوردار هستند و در مجموع تا ۱۳ سال پس از بهره‌برداری از معافیت مالیات بر درآمد بهره‌مند خواهند شد.
فروش برق از طریق بورس انرژی و بررسی ظرفیت صادرات به پاکستان
نراقی در بخش دیگری از سخنان خود درباره مدل درآمدی نیروگاه‌ها تصریح کرد: برنامه فعلی صندوق، فروش برق تولیدی به صنایع از طریق بورس انرژی است و پروژه‌ها بر مبنای خرید تضمینی برق از دولت طراحی نشده‌اند.
وی با اشاره به موقعیت جغرافیایی نیروگاه‌ها و نزدیکی منطقه میرجاوه به مرز پاکستان، امکان صادرات برق به این کشور را نیز ظرفیتی قابل بررسی دانست؛ با این حال تأکید کرد که صادرات برق در حال حاضر در مدل درآمدی پروژه لحاظ نشده و برنامه اصلی، فروش برق به صنایع از طریق بازار برق است.
نراقی در بخش دیگری از سخنان خود درباره مدل درآمدی نیروگاه‌ها تصریح کرد: برنامه فعلی صندوق، فروش برق تولیدی به صنایع از طریق بورس انرژی است و پروژه‌ها بر مبنای خرید تضمینی برق از دولت طراحی نشده‌اند.
وی با اشاره به موقعیت جغرافیایی نیروگاه‌ها و نزدیکی منطقه میرجاوه به مرز پاکستان، امکان صادرات برق به این کشور را نیز ظرفیتی قابل بررسی دانست؛ با این حال تأکید کرد که صادرات برق در حال حاضر در مدل درآمدی پروژه لحاظ نشده و برنامه اصلی، فروش برق به صنایع از طریق بازار برق است.
ناترازی انرژی و افزایش تقاضا برای برق تجدیدپذیر
در بخش دیگری از نشست، محمدامین زنگنه، دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران، با اشاره به وضعیت ناترازی انرژی در کشور اظهار کرد: ناترازی برق در تابستان به حدود ۱۵ هزار مگاوات می‌رسد و محدودیت تأمین گاز نیروگاه‌ها در فصل سرد نیز می‌تواند شرایط تأمین انرژی را دشوارتر کند.
وی همچنین با تشریح الزامات ماده ۱۶ قانون جهش تولید دانش‌بنیان درباره تأمین برق صنایع از تابلو سبز بورس انرژی، به افزایش سهم برق تجدیدپذیر در سبد مصرف صنایع اشاره کرد و این روند را عاملی مؤثر در افزایش تقاضا برای برق پاک دانست.
بر اساس توضیحات ارائه‌شده در این نشست، صندوق سولار در شرایطی مرحله دوم تأمین مالی خود را دنبال می‌کند که بخش مهمی از تجهیزات اصلی پروژه‌ها سفارش‌گذاری شده، تخصیص ارز موردنیاز انجام گرفته و عملیات اجرایی دو نیروگاه نیز در جریان است.
در مجموع، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه برای تأمین مالی زیرساخت‌های انرژی، کاهش وابستگی به منابع دولتی در توسعه نیروگاه‌ها و فراهم کردن امکان مشارکت سرمایه‌گذاران در پروژه‌های تولید برق تجدیدپذیر، از مهم‌ترین ابعاد فعالیت صندوق سولار به شمار می‌رود؛ مسیری که می‌تواند زمینه‌ساز توسعه الگوهای جدید تأمین مالی پروژه‌های زیرساختی در بازار سرمایه کشور باشد.
وی همچنین با تشریح الزامات ماده ۱۶ قانون جهش تولید دانش‌بنیان درباره تأمین برق صنایع از تابلو سبز بورس انرژی، به افزایش سهم برق تجدیدپذیر در سبد مصرف صنایع اشاره کرد و این روند را عاملی مؤثر در افزایش تقاضا برای برق پاک دانست.
بر اساس توضیحات ارائه‌شده در این نشست، صندوق سولار در شرایطی مرحله دوم تأمین مالی خود را دنبال می‌کند که بخش مهمی از تجهیزات اصلی پروژه‌ها سفارش‌گذاری شده، تخصیص ارز موردنیاز انجام گرفته و عملیات اجرایی دو نیروگاه نیز در جریان است.
در مجموع، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه برای تأمین مالی زیرساخت‌های انرژی، کاهش وابستگی به منابع دولتی در توسعه نیروگاه‌ها و فراهم کردن امکان مشارکت سرمایه‌گذاران در پروژه‌های تولید برق تجدیدپذیر، از مهم‌ترین ابعاد فعالیت صندوق سولار به شمار می‌رود؛ مسیری که می‌تواند زمینه‌ساز توسعه الگوهای جدید تأمین مالی پروژه‌های زیرساختی در بازار سرمایه کشور باشد.
