پایگاه خبری و تحلیلی اقتصاد و بیمه اخبار ، مجامع و تحلیل بورس ، بانک و بیمه
به گزارش پایگاه خبری اقتصاد و بیمه، دومین نشست خبری معرفی صندوق پروژه راهبرد انرژی فردا با نماد «سولار»، روز سه‌شنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵ در بورس تهران برگزار شد. در این نشست، مدیران صندوق ضمن ارائه گزارشی از آخرین وضعیت اجرایی پروژه‌های نیروگاهی، به تشریح جزئیات تأمین مالی، میزان پیشرفت فیزیکی، مزیت‌های اقتصادی سرمایه‌گذاری و چشم‌انداز توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در کشور پرداختند.
این نشست با حضور وحید حسن‌پور، مدیرعامل سبدگردان فارابی، حسین نراقی، رئیس هیأت‌مدیره صندوق سولار، محمدامین زنگنه، دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران، رحمان بابازاده، مؤسس و مدیرعامل گروه مالی فارابی و جمعی از اصحاب رسانه برگزار شد.
نراقی، راهبر پروژه سولار، با تشریح آخرین وضعیت طرح‌های در دست اجرا اظهار کرد: احداث دو نیروگاه خورشیدی در مناطق میرجاوه و خاش، واقع در شمال استان سیستان و بلوچستان، در دستور کار قرار دارد که هر یک از این نیروگاه‌ها از ظرفیت تولید ۲۰ مگاوات برخوردار هستند.
وی با اشاره به تأمین ارز مورد نیاز پروژه‌ها همزمان با فرآیند پذیره‌نویسی افزود: پیش‌بینی می‌شود مرحله دوم تأمین مالی این طرح‌ها به‌زودی آغاز شود. همچنین هر دو پروژه از برنامه زمان‌بندی پیش‌بینی‌شده جلوتر هستند؛ به‌گونه‌ای که عملیات اجرایی نیروگاه میرجاوه آغاز شده و بهره‌برداری از آن برای خرداد سال آینده برنامه‌ریزی شده است. نیروگاه خاش نیز دو ماه پس از مرداد سال آینده به مرحله بهره‌برداری خواهد رسید.
به گفته نراقی، اجرای هر دو طرح در مناطق محروم انجام می‌شود و برخورداری از ۱۳ سال معافیت مالیاتی از جمله مزیت‌های اقتصادی این پروژه‌ها به شمار می‌رود.
در ادامه این نشست، محمدامین زنگنه، دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران، با اشاره به وضعیت ناترازی برق کشور بیان کرد: میزان ناترازی برق در فصل تابستان به حدود ۱۵ هزار مگاوات می‌رسد. همچنین در فاصله آذر تا اسفند، با وجود ظرفیت تولید برق، محدودیت در تأمین گاز مورد نیاز نیروگاه‌ها همچنان وجود دارد.
وی با تأکید بر ضرورت توسعه سازوکارهای تأمین برق صنایع تصریح کرد: صنایع باید برق مورد نیاز خود را از طریق تابلوی برق سبز خریداری کنند. با توجه به قوانین تکلیفی در زمینه تأمین برق صنایع از این بستر، انتظار می‌رود طی سال‌های آینده نیز قیمت‌های مناسبی در بازار برق سبز حفظ شود.
مهندس حسین نراقی در بخش دیگری از توضیحات خود، هزینه بهره‌برداری هر مگاوات از این پروژه‌ها را ۳۸۰ هزار دلار اعلام کرد و گفت: ۶۰ درصد ارز تأمین‌شده با نرخ ۱۵۶ هزار تومان محاسبه شده و بخش عمده سایر هزینه‌های اجرای پروژه به‌صورت ریالی خواهد بود.
وی همچنین از آماده‌سازی بخش عمده تجهیزات مورد نیاز تا دو هفته آینده خبر داد و اظهار کرد: تجهیزات پس از آماده‌سازی به ایران ارسال خواهند شد و انتقال آنها از مسیرهای امن، با احتمال استفاده از حمل‌ونقل ریلی، انجام می‌شود.
وحید حسن‌پور، مدیرعامل سبدگردان فارابی نیز با اشاره به ساختار تأمین مالی صندوق پروژه سولار عنوان کرد: سرمایه‌گذاران از ابتدای شکل‌گیری پروژه و از نقطه صفر در این طرح مشارکت داشته‌اند. به گفته وی، مدل اجرایی این پروژه‌ها با برخی طرح‌های متداول تفاوت دارد و میزان پیشرفت فیزیکی لزوماً معادل درصد بهره‌برداری نیست. وی همچنین تأکید کرد که تمامی منابع حاصل از مرحله نخست پذیره‌نویسی به واردات تجهیزات اختصاص یافته است.
راهبر پروژه سولار در ادامه با اشاره به ظرفیت‌های قانونی طرح‌ها برای صادرات برق اظهار داشت: اگرچه امکان صادرات برق نیز در چارچوب قوانین برای این پروژه‌ها وجود دارد، اما در شرایط فعلی تمرکز اصلی بر تأمین و فروش برق به صنایع است. وی افزود: در انتخاب مناطق اجرای پروژه‌های آتی، شاخص‌هایی همچون میزان تابش خورشید، نزدیکی به پست‌های برق و برخورداری از معافیت‌های مالیاتی مورد توجه قرار خواهند گرفت.
دکتر بابازاده، مؤسس و مالک گروه مالی فارابی نیز در این نشست، صنعت انرژی و به‌ویژه صنعت برق را یکی از حوزه‌های جذاب برای سرمایه‌گذاری دانست و اظهار کرد: کسری برق کشور و ضرورت دستیابی به رشد اقتصادی برای جبران عقب‌ماندگی‌ها، اهمیت راهبردی سرمایه‌گذاری در این بخش را دوچندان کرده است.
وی با اشاره به چشم‌انداز بلندمدت بازار انرژی خاطرنشان کرد: تقاضا و بازار مصرف این حوزه در چند دهه آینده همچنان پایدار خواهد بود. همچنین دوره بازگشت سرمایه در این نوع پروژه‌ها کوتاه و در حدود یک سال برآورد می‌شود.
دکتر بابازاده در پایان، اجرای پروژه‌ها در مناطق خاص و کمتر برخوردار را علاوه بر ایجاد فرصت‌های اقتصادی، اقدامی در راستای ایفای مسئولیت اجتماعی گروه مالی فارابی عنوان کرد و برخورداری از معافیت‌های مالیاتی را از دیگر مزیت‌های این طرح‌ها برشمرد.
خبرنگار ما در این نشست خبری از برگزارکنندگان نشست خبری پیرامون میزان تخصیص ارز و میزان آن سوال مطرح کرد که وفا حسن پور ابراز داشت : ارز تخصیص داده شده در این پروژه تامین شده ۶ میلیون و ۲۰۰ هزار دلار با نرخ ۱۵۶ هزار تومانی بوده است که متعاقبت اختصاصی و در اختیار گرفتن این مبلغ ارزی تجهیزات خارجی مورد نیار خریداری شد.
وی همچنین تاکید کرد که در پروژه اول نیروگاه خورشیدی در سال ۱۳۹۶ در همین لوکیشن صورت گرفته است و آخرین آن یعنی سومین در خرداد ماه همین امسال انجام گرفته است و این نشان از آن دارد که جانمایی این پروژه ها بسیار درست می باشد .
وی در پاسخ به این سوال خبرنگاران که میزان امنیت در آن منطقه چگونه است نیز پاسخ داد : مردم سیستان و بلوچستان بسیار مهمان نواز هستند ، ما سال‌های سال است که در آنجا کار می‌کنیم و یاد گرفتیم از روز اول آغاز پروژه که با بزرگتر آن منطقه صحبت می‌کنیم تا امنیت را خود آنها برای ما تامین کنند و بحمدالله که تا کنون هیچ مشکلی در این بابت نداشته ایم .
دکتر حسین نراقی نیز خاطرنشان کرد که ناامنی در استان سیستان و بلوچستان جهت سرمایه گذاری آن حدی نیست که بیان می شود چرا که خود پرسنل ما در آنجا از نیروهای بومی و حتی نیروهای نخبه دانشگاهی استان بوده اند.
دکتر نراقی تاکید کرد : اولین نیروگاه خورشیدی که در سال ۱۳۹۷ در آنجا به بهره‌برداری رسید توسط آلمانی‌ها صورت گرفت و وجود آن نیروگاه در آن منطقه می باشد که به صد نفر آموزش ببینند ، که این یک سرمایه ارزشمند منابع انسانی برای ما گردید تا بتوانیم از توان آنها استفاده کنیم.
در پروژه های کنونی برای فروش برق تولیدی چه برنامه‌هایی داشته‌اید ؟ هرچند اولویت ما تامین منطقه و شرکت های داخلی است و می خواهیم برق تولیدی را در مبحث رفع ناترازی انرژی برق داخلی عرضه کنیم ولی ما حتی این اختیار فروش به برق کشور پاکستان را داریم ولی هدف اصلی ما تامین انرژی مناطق منطقه پیرامون است.
درمورد جانمایی پروژه های برق خورشیدی اولویت چگونه است ؟ جانمایی جاهای جدید اول با کارشناس دقیق میزان شدت تابش از یک طرف ، نزدیک بودن به ترانس برق دارای ظرفیت خالی که بتوانیم برق را به آنجا منتقل کنیم و در اولویت دوم و سوم هم اینکه در مناطق محروم باشد جزو نکاتی است که به آن توجه ویژه داریم.
مهندس محمد امین زنگنه دبیر انجمن انرژی‌های تجدید پذیر ایران نیز در مورد سوال خبرنگار ما پیرامون فروش برق نیروگاه‌های خورشیدی اظهار داشت بر اساس وزارت نیرو ، خرید ۲۰ ساله با نرخ تضمینی و B تو B بورس بوده و برق حتی در تابلو سبز عرضه می شود .
نکات مهم مطرح شده :
پیشرفت پروژه‌های میرجاوه و خاش فراتر از برنامه زمان بندی
بر اساس گزارش رسمی ناظر فنی، هر دو پروژه نیروگاهی صندوق سولار در شرایطی قرار دارند که میزان پیشرفت آنها از برنامه زمان‌بندی پیش‌بینی‌شده فراتر رفته است.
نیروگاه خورشیدی میرجاوه با ظرفیت ۲۰ مگاوات و تولید واقعی پیش‌بینی‌شده ۴۲ هزار مگاوات‌ساعت در سال، به پیشرفت فیزیکی ۳۷.۲۸ درصدی رسیده است. این پروژه ۷.۳۵ درصد از برنامه زمان‌بندی جلوتر قرار دارد و بهره‌برداری تجاری آن برای خردادماه ۱۴۰۶ پیش‌بینی شده است.
همچنین نیروگاه خورشیدی خاش با ظرفیت ۲۰ مگاوات و تولید واقعی سالانه ۴۱ هزار مگاوات‌ساعت، پیشرفت فیزیکی ۵.۳۸ درصدی را به ثبت رسانده و ۲.۵۲ درصد از برنامه زمان‌بندی جلوتر است. بر اساس برنامه اعلام‌شده، بهره‌برداری تجاری این نیروگاه برای شهریورماه ۱۴۰۶ در نظر گرفته شده است.
از دیگر مزیت‌های این دو طرح، استقرار در مناطق کمتر برخوردار و برخورداری از ۱۳ سال معافیت مالیاتی است؛ موضوعی که در کنار مزایای اقتصادی و ظرفیت تولید برق، می‌تواند جذابیت سرمایه‌گذاری در این پروژه‌ها را افزایش دهد.
ناترازی انرژی و الزامات قانونی؛ محرک توسعه بازار برق سبز
محمدامین زنگنه، دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران، در این نشست با تشریح وضعیت ناترازی انرژی کشور، تابستان و زمستان را دو دوره اصلی محدودیت تأمین برق عنوان کرد.
به گفته وی، بر اساس آمار وزارت نیرو، میزان ناترازی برق در فاصله اوایل خرداد تا پایان شهریورماه به حدود ۱۵ هزار مگاوات می‌رسد. این در حالی است که نیاز شبکه برق کشور حدود ۱۰۰ هزار مگاوات برآورد می‌شود و تأمین کامل برق مورد نیاز در این دوره با محدودیت مواجه است.
زنگنه همچنین با اشاره به شرایط تأمین سوخت نیروگاه‌ها اظهار کرد: اگرچه از آذر تا اسفندماه ظرفیت تولید برق در کشور وجود دارد، اما محدودیت دسترسی به گاز کافی برای تأمین سوخت نیروگاه‌ها می‌تواند به کاهش تولید برق در نیروگاه‌های حرارتی منجر شود. بر این اساس، ناترازی انرژی صرفاً به فصل تابستان محدود نخواهد بود و در ماه‌های سرد سال نیز می‌تواند بر عرضه برق تأثیرگذار باشد.
وی در ادامه، توسعه معاملات برق در تابلوی سبز را یکی از راهکارهای تأمین انرژی صنایع دانست و تأکید کرد: با توجه به وجود قوانین تکلیفی برای تأمین بخشی از برق مصرفی صنایع از طریق بورس سبز، انتظار می‌رود طی سال‌های آینده نیز بازار برق تجدیدپذیر از تقاضای مناسبی برخوردار باشد.
دبیر انجمن انرژی‌های تجدیدپذیر ایران همچنین به الزامات قانونی تأمین برق پاک اشاره کرد و گفت: بر
اساس مقررات مربوط، صنایع بالای یک مگاوات ملزم به تأمین بخشی از برق مصرفی خود از منابع تجدیدپذیر هستند. این الزام از سال ۱۴۰۷ علاوه بر صنایع مشمول، مجتمع‌های تجاری و مصرف‌کنندگان تجاری را نیز در بر خواهد گرفت.
به گفته زنگنه، عدم رعایت این تکالیف می‌تواند پیامدهای مالی قابل توجهی برای واحدهای مشمول به همراه داشته باشد؛ چراکه در این شرایط، هزینه سوخت مصرفی آنها بر مبنای نرخ صادراتی محاسبه خواهد شد.
وی معتقد است مجموعه این عوامل، از جمله ناترازی برق و گاز، محدودیت‌های تأمین انرژی و الزام صنایع به استفاده از برق سبز، زمینه تداوم تقاضا در بازار انرژی‌های تجدیدپذیر را فراهم می‌کند.
بازده داخلی ۵۵ تا ۶۰ درصدی؛ یکی از مزیت‌های اعلام‌شده صندوق سولار
در بخش دیگری از نشست، نرخ بازده داخلی ۵۵ تا ۶۰ درصدی به‌عنوان یکی از شاخص‌های اقتصادی سرمایه‌گذاری در صندوق سولار مطرح شد. همچنین معافیت صنایع از محدودیت‌های ناشی از مدیریت بار، تأمین تجهیزات با ارز تخصیص‌یافته به نرخ ۱۵۶ هزار تومان و پیشرفت فیزیکی فراتر از برنامه، از دیگر مزیت‌های اعلام‌شده این طرح بود.
در این میان، امکان تأمین بخشی از برق مورد نیاز صنایع از طریق نیروگاه‌های اختصاصی، به‌ویژه در شرایط محدودیت شبکه، می‌تواند برای مصرف‌کنندگان بزرگ برق از اهمیت اقتصادی برخوردار باشد.
رحمان بابازاده: انرژی‌های تجدیدپذیر از ظرفیت بالایی برای جذب سرمایه برخوردارند
رحمان بابازاده، مؤسس و مدیرعامل گروه مالی فارابی، نیز در این نشست با اشاره به ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری در صنعت انرژی اظهار کرد: حوزه انرژی و به‌ویژه انرژی‌های تجدیدپذیر، به دلیل افزایش تقاضای برق و محدودیت‌های عرضه، به یکی از فرصت‌های جذاب سرمایه‌گذاری در ایران و جهان تبدیل شده است.
وی با تأکید بر اهمیت راهبردی صنعت برق در اقتصاد کشور خاطرنشان کرد: ناترازی برق و ضرورت دستیابی به رشد اقتصادی، توسعه زیرساخت‌های انرژی را به یکی از اولویت‌های مهم تبدیل کرده است. از سوی دیگر، چشم‌انداز بلندمدت تقاضای برق و ظرفیت بازار مصرف، جذابیت سرمایه‌گذاری در این حوزه را تقویت می‌کند.
بابازاده با اشاره به دوره نسبتاً کوتاه بهره‌برداری از پروژه‌های خورشیدی افزود: در این نوع طرح‌ها معمولاً حدود یک سال زمان برای رسیدن به مرحله تولید مورد نیاز است و همین موضوع می‌تواند در ارزیابی اقتصادی پروژه‌ها مؤثر باشد.
وی همچنین اجرای طرح‌های نیروگاهی در مناطق محروم را علاوه بر ایجاد ارزش اقتصادی، اقدامی در راستای ایفای مسئولیت اجتماعی دانست و برخورداری از ۱۳ سال معافیت مالیاتی و حمایت‌های قانونی دولت را از دیگر مشوق‌های سرمایه‌گذاری در این پروژه‌ها برشمرد.
مدیرعامل گروه مالی فارابی در ادامه با اشاره به مقررات مربوط به ایفای تعهدات صنایع در حوزه تأمین برق از طریق سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌ها، ابراز امیدواری کرد که با اجرای این الزامات، منابع مالی بیشتری به سمت توسعه پروژه‌های انرژی خورشیدی هدایت شود.
سولار؛ پیوند بازار سرمایه با توسعه زیرساخت‌های انرژی
در مجموع، صندوق پروژه راهبرد انرژی فردا با نماد «سولار» در تلاش است از ظرفیت بازار سرمایه برای تأمین مالی و توسعه زیرساخت‌های تولید برق تجدیدپذیر استفاده کند. تکمیل مرحله نخست پذیره‌نویسی، برنامه آغاز مرحله دوم تأمین مالی، پیشرفت اجرایی پروژه‌های میرجاوه و خاش و برخورداری از مشوق‌های مالیاتی، از جمله محورهای اصلی مطرح‌شده در این نشست بود.
با توجه به تداوم ناترازی انرژی، افزایش نیاز صنایع به برق پایدار و الزامات قانونی در زمینه توسعه انرژی‌های پاک، سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌های خورشیدی می‌تواند جایگاه مهم‌تری در تأمین مالی پروژه‌های زیرساختی کشور پیدا کند. در این میان، میزان تحقق برنامه‌های اجرایی، زمان ورود نیروگاه‌ها به مدار تولید و شرایط اقتصادی فروش برق، از عوامل تعیین‌کننده در ارزیابی عملکرد نهایی صندوق سولار و بازده سرمایه‌گذاری آن خواهند بود.
